هشدارهای هواشناسی کشاورزی برای هوشیاری بهره برداران مقابل آفات و بلایای طبیعی

هشدارهای هواشناسی کشاورزی برای هوشیاری بهره برداران مقابل آفات و بلایای طبیعی

برای هیجدهم تا بیست و سوم مرداد ۹۵ خورشیدی اعلام شد:

سازمان هواشناسی کشاورزی با صدور اطلاعیه ای برای تمام استان ها توصیه های فنی لازم برای پیشگیری از خسارات آفات و بلایای طبیعی را برای مقطع زمانی ۱۸ تا ۲۳ مرداد ۹۵ خورشیدی اعلام کرد.

به گزارش ایانا، سازمان هواشناسی کشاورزی با صدور اطلاعیه ای برای تمام استان ها توصیه های فنی لازم برای پیشگیری از خسارات آفات و بلایای طبیعی را برای مقطع زمانی ۱۸ تا ۲۳ مرداد ۹۵ خورشیدی اعلام کرد.

· استان های آذربایجان های شرقی و غربی، اردبیل و زنجان:

· باغبانی:

· انجام عملیات محلول پاشی و سم پاشی بلامانع است.

· انجام هرگونه عمليات سم پاشي در ساعات اوليه صبح و يا در آستانه شامگاه به منظور تاثير بهتر سم، كاهش گياه سوزي، كاهش ريسك مسموميت سم پاش و جلوگيري از تشديد اثر نامطلوب سم

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت گلخانه ها، سالن های پرورش قارچ و انبارها

· توزیع کود سرک در مزارع گوجه فرنگی

· محلول پاشی با کلرور کلسیم با غلظت سه در هزار در درختان سیب

· رعایت دور آبیاری در باغات به منظور بهبود رشد و عملکرد باغات

· مبارزه با نسل سوم کرم خوشه خوار انگور و مبارزه با تداخل نسل دوم وسوم کرم سیب براساس اطلاعیه های پیش اگاهی

· بازدید از باغات و مزارع جهت کنترل آفت کنه

· مدیریت عملیات برداشت (برداشت صحیح و به موقع، بسته بندی و عرضه در بازار مصرف) در زراعت های گوجه فرنگی و جالیز برای کاهش ضایعات محصول

· مدیریت صحیح جمع آوری و عرضه سیب صنعتی(زیردرختی) در جعبه های پلاستیکی با هدف رعایت مسایل بهداشتی

· هرس و انهدام شاخه های آلوده به بیماری سکته مو

· مبارزه با نسل سوم کرم خوشه خوار و کرم سیب

· مبارزه با بیماریهایی نظیر غربالی، پوسیدگی ریشه و طوقه، سفیدک ها و لکه سیاه شانکر در درختان میوه دانه دار و هسته دار

· مبارزه با انواع کنه در باغات میوه

· ردیابی و کنترل آفت شب پره مینوز در مزارع گوجه فرنگی

· مبارزه با شته و سفیدک در مزارع سبزی سیفی

· ردیابی مگس زیتون با استفاده از تله های فرمونی و کارت زرد در باغات زیتون

· مبارزه با تریس ، سفیدک ها ، پوسیدگی ریشه در مزارع پیاز

· مبارزه با موش هاي مضر كشاورزي با استفاده از طعمه مسموم در مزارع و باغات

· انجام هرس سبز در باغات انگور، دانه دار و هسته دار و رديابي و كنترل زنجره مو در باغات انگور و حذف سرشاخه هاي آلوده به تخم زنجره مو

· زراعی:

· تسریع در برداشت گندم و عرضه گندم و جو مازاد بر مصرف به مراکز خرید

· مدیریت بقایای گیاهی در مزارع پس از برداشت غلات با استفاده از خاک ورزهای حفاظتی

· پایش آفات وبیماری در مزارع ذرت و پنبه و…

· آماده سازی بستر کاشت زراعت کلزا بعد از برداشت غلات با استفاده از خاک ورزهای مرکب

· اجرای عملیات داشت از جمله وجین، خاک دهی پای بوته، مصرف کود سرک و مدیریت دور آبیاری در زراعتهای چغندر قند ، ذرت برای مقابله با تنش های رطوبتی

· تمهيدات لازم به منظور برداشت بهینه و کاهش ضایعات در مزارع گندم و کلزا و انتقال سریع به انبارها و مکانهای مناسب

· انجام عمليات حفاظتي از جمله اجراي شخم اطراف مزارع جهت پيشگيري از هرگونه عواقب قبل و بعد از برداشت غلات

· مدیریت آبیاری در مزارع چغندرقند و ذرت

· دام داری:

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت در مرغداری ها و دامداری ها

· زنبورداری:

· ایجاد سایه‌بان بر روی کندوهای زنبورعسل

· منابع طبیعی:

· خودداري از ايجاد آتش در مراتع با توجه به بالا بودن دما و امكان وقوع آتش سوزي

· استان های کرمانشاه، کردستان، همدان، لرستان، چهارمحال و بختیاری و کهگیلویه و بویر احمد:

· باغبانی:

· انجام عملیات محلول پاشی و سم پاشی بلامانع است.

· انجام هرگونه عمليات سم پاشي در ساعات اوليه صبح و يا در آستانه شامگاه به منظور تاثير بهتر سم، كاهش گياه سوزي، كاهش ريسك مسموميت سم پاش و جلوگيري از تشديد اثر نامطلوب سم

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت گلخانه ها، سالن های پرورش قارچ و انبارها

· انجام هرس سبز در تاكستان ها و روي درختان سيب به منظور افزايش باردهي درختان در سال آتي

· خودداری از مصرف سموم شیمیایی با توجه به فصل برداشت محصولات سبزی و صیفی

· کاهش دور آبیاری (نزدیک شدن فواصل آبیاری)در باغات میوه به خصوص باغات جدید

· کنترل مزارع گوجه فرنگی برای مبارزه با پروانه مینوز گوجه فرنگی طبق توصیه کارشناسان کلینیک گیاه پزشکی

· مبارزه به موقع با کنه های نباتی در باغات میوه با توجه به وجود گردوغبار واثرات آن بر روی درختان

· نمونه گیری از برگ درختان میوه جهت انجام آزمون برگ جهت توصیه های تغذیه ای دقیق

· مبارزه مكانيكي با علف هرز عروسك پشت پرده در مزارع سيب زميني و گوجه فرنگي

· مبارزه با استفاده از تجهيزات غير شيميايي بر علیه آفت مگس مديترانه اي درباغات درختان هسته دار و نيز پروانه مينوز گوجه فرنگي در اين مزارع و نيز در كشت هاي سيب زميني

· مبارزه و جمع آوري گياه انگلي سس درحاشيه جاده ها، بين مزارع، اطراف آبراهه ها ،كانال هاي آبياري، باغات و مزارع يونجه

· زراعی:

· مبارزه باسفيدك سطحي در مزارع چغندرقند

· اجراي شخم تابستانه در مزارعي آلوده به لاروسوسك قهوه اي وسياه طي سنوات قبل

· استفاده از دستگاه های خاک ورز مرکب جهت آماده سازی زمین توسط غلات کاران

· عدم آتش زدن کاه وکلش و جای مزارع گندم وجو برداشت شده جهت جلوگیری از بین رفتن میکروارگانیسم های خاک

· دام داری:

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت در مرغداری ها و دامداری ها

· زنبورداری:

· ایجاد سایه‌بان بر روی کندوهای زنبورعسل

· تأمین آب مورد نیاز زنبور عسل در سطح زنبورستان ها

· استان های گیلان و مازندران:

· باغبانی:

· انجام عملیات محلول پاشی و سم پاشی بلامانع است.

· انجام هرگونه عمليات سم پاشي در ساعات اوليه صبح و يا در آستانه شامگاه به منظور تاثير بهتر سم، كاهش گياه سوزي، كاهش ريسك مسموميت سم پاش و جلوگيري از تشديد اثر نامطلوب سم

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت گلخانه ها، سالن های پرورش قارچ و انبارها

· برداشت انواع سبزی و میوه‌‌های جالیزی

· آبیاری منظم باغ‌های مرکبات (ساعت آبیاری کم- فاصله آبیاری کوتاه)

· هرس تابستانه درختان کیوی و حذف شاخه‌های مازاد (سایه‌‌انداز بر روی شاخ‌های بارده)

· تأمین پتاسیم درختان مرکبات جهت کاهش تنش‌های گرمایی

· هرس تابستانه درختان مرکبات و حذف شاخه‌های نرک و خشکیده

· تأمین کلسیم میوه مرکبات با انجام محلول‌پاشی جهت افزایش کیفیت میوه و تأمین سلامت درختان (با در نظر گرفتن شرایط آب و هوایی)

· مبارزه با مگس زیتون با نصب انواع تله های جلب کننده و محلول پاشی درختان در باغات با تراکم بالای مگس زیتون با توجه به مناسب شدن شرایط آب و هوایی

· حذف پاجوش ها و تنه جوش ها و علف های هرز پای درختان

· آزمون برگ درختان مرکبات جهت تعیین دقیق نیاز عناصر غذایی به منظور افزایش مقاومت در برابر تنش‌ها

· خودداری از هرگونه شخم و شیار در باغات میوه جهت جلوگیری از اختلال فعالیت ریشه‎ها

· مبارزه مکانیکی و شیمیایی با مینوز به خصوص در نهال های جوان و نهالستان ها بر اساس توصیه کارشناس مدیریت و مراکز خدمات

· مبارزه مکانیکی و شیمیایی شیمیایی و به کارگیری تله های نوری علیه کرم سفید ریشه در باغات مثمر و غیر مثمر

· مبارزه مکانیکی (هرس و قطع شاخه های آلوده) با توجه به فعالیت آفت پروانه سفید اشجار

· برگ چینی لطیف در باغات چای و سپس آبیاری باغات چای

· هوادهی به برگ های چای برداشت شده جهت جلوگیری از کاهش کیفیت برگ سبز چای با توجه به گرمای هوا

· زارعی:

· تسریع در برداشت شالی از مزارع رسیده با توجه به مساعد بودن شرایط جوی

· انتخاب مزارع جهت پرورش کشت راتون و کشت دوم محصولات زراعی پس از برداشت برنج

· شخم تابستانه مزارع گندم، جو و کلزا جهت کاهش بیماری ها ، آفات و بهبود مواد آلی خاک

· جلوگیری از شیوع بیماری بلاست برنج و مبارزه بانسل سوم آفت ساقه خوار برنج در ارقام دیرکشت و مناطق با شرایط خاص بر اساس توصیه کارشناسان مدیریت و مراکز خدمات

· نوغان داری:

· وجین علف های هرز و جمع آوری فیزیکی شاخه های آلوده به کرم برگ خوار و معدوم نمودن آنها

· زنبورداری:

· ایجاد سایه‌بان بر روی کندوهای زنبورعسل

· اعلام زمان سم پاشی به زنبورداران جهت جلوگیری از تلفات زنبورستان ها

· تأمین آب شرب در نزدیکی زنبورستان با استفاده از تانکر آب (در صورت عدم وجود منابع آبی در محل استقرار کندوها)

· تغذیه تحریکی ملکه با شربت ۲ به۱ (۲ قسمت آب و ۱ قسمت شکر) در کندوهای برداشت شده عسل

· دام و طیور:

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت در مرغداری ها و دامداری ها

· مبارزه مستمر با مگس و حشرات ناقل بیماری

· تعادل چرای دام در مراتع

· شیلات:

· تنظیم ورودی و خروجی آب استخرهای پرورش ماهی‌های سردآبی

· استفاده حداقلی از کود، جهت جلوگیری ازشکوفایی جلبکی خارج ازکنترل

· علاوه برهوادهی شبانه، روشن نمودن دستگاه های هواده به مدت ۲ ساعت(از ساعات ۱۳ الی ۱۵) جهت خروج اکسیژن اضافی و بر هم زدن لایه بندی دمایی آب

· استان گلستان:

· باغبانی:

· انجام عملیات محلول پاشی و سم پاشی بلامانع است.

· انجام هرگونه عمليات سم پاشي در ساعات اوليه صبح و يا در آستانه شامگاه به منظور تاثير بهتر سم، كاهش گياه سوزي، كاهش ريسك مسموميت سم پاش و جلوگيري از تشديد اثر نامطلوب سم

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت گلخانه ها، سالن های پرورش قارچ و انبارها

· کنترل و در صورت نیاز انجام مبارزه در صورت مشاهده آفت پسیل زیتون طبق توصیه کارشناسان حفظ نباتات

· آبیاری در هنگام صبح زود و غروب در باغ های زیتون با توجه به افزایش شدید دما در روزهای آینده و تنش خشکی

· انجام مبارزه زراعی – مکانیکی جهت از بین بردن علف های هرز کف باغات

· کنترل کنه ها در باغات مرکبات با اخذ توصیه از کارشناسان حفظ نباتات

· خودداری از سم پاشی مزارع گوجه فرنگی، جالیزو خیار که به مرحله برداشت رسیده اند

· زراعی:

آبیاری مزارع ذرت، سورگوم به همراه مصرف کود سرک ازته به فاصله ۲۰ – ۱۵ روز بسته به نیاز گیاه به میزان ۲۵ کیلوگرم کود ازته به وسیله دستگاه ( کود کار – وجین کن ) به جای کودپاش در هر مرحله آبیاری در مزارع ذرت و سورگوم

· انجام مبارزه بیولوژیک یا شیمیایی با سموم توصیه شده در صورت مشاهده تخم ریزی یا لارو آفت کرم غوزه در مزارع پنبه و سویا با توصیه کارشناسان حفظ نباتات

· رهاسازی عوامل بیولوژیک در مزارع شالی در صورت نیاز جهت مبارزه با کرم ساقه خوار شالی طبق نظر کارشناسان حفظ نباتات

· کنترل بیماری های قارچی به خصوص بلاست در مزارع شالی با اخذ نظر کارشناسان حفظ نباتات و کلینیک های گیاهپزشکی

· کنترل آفات مکنده (سنک و عسلک و ..) و برگ خوار در مزارع پنبه و سویا طبق دستورالعمل حفظ نباتات

· استفاده از هورمون پیکس یا سرزنی برای کنترل رشد رویشی در مزارع پنبه جهت جلوگیری از افزایش جمعیت آفات یا شیوع بیماری ها با اخذ توصیه از کارشناسان حفظ نباتات

· انجام عملیات سله شکنی در مزارع سویای تازه کشت شده

· آبیاری مزارع سویا با توجه به گلدهی مزارع سویا و افزایش دمای هوا در روزهای آینده

· در صورت امکان انجام عملیات آبیاری سبک در مزارع آفتابگردان ورود یافته به مرحله گلدهی

· دام داری:

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت در مرغداری ها و دامداری ها

· زنبورداری:

· استقرار کلونی های زنبور عسل در مزارع آفتابگردان

· اعلام زمان سم پاشی به زنبورداران جهت جلوگیری از تلفات زنبورستان ها

· ایجاد سایه‌بان بر روی کندوهای زنبورعسل

· استان های تهران، البرز، قم، قزوین، مرکزی و سمنان:

· باغبانی:

· انجام عملیات محلول پاشی و سم پاشی بلامانع است.

· انجام هرگونه عمليات سم پاشي در ساعات اوليه صبح و يا در آستانه شامگاه به منظور تاثير بهتر سم، كاهش گياه سوزي، كاهش ريسك مسموميت سم پاش و جلوگيري از تشديد اثر نامطلوب سم

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت گلخانه ها، سالن های پرورش قارچ و انبارها

· انجام عملیات کودپاشی سرک کود ازته در مزارع ذرت و سیب زمینی

· حذف برگ های آلوده با توجه به شرایط جوی و احتمال شیوع پروانه مینوز گوجه فرنگی

· کاهش دور آبیاری (نزدیک شدن فواصل آبیاری)در باغات میوه به خصوص باغات جدید با توجه به گرم بودن هوا

· خودداری از هرگونه شخم و شیار در باغات میوه جهت جلوگیری از اختلال فعالیت ریشه‎ها

· زراعی:

· پایش آفت کنه به خصوص در مزارع ذرت و سیب زمینی

· دام داری:

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت در مرغداری ها و دامداری ها

· زنبورداری:

· اعلام زمان سم پاشی به زنبورداران جهت جلوگیری از تلفات زنبورستان ها

· ایجاد سایه‌بان بر روی کندوهای زنبورعسل

· منابع طبیعی:

· خودداری از ایجاد آتش در مراتع با توجه به افزایش دما وکاهش رطوبت هوا و امکان وقوع آتش سوزی های گسترده

· شیلات:

· هوا دهی استخرهای پرورش ماهی با توجه به گرم شدن هوا و کاهش اکسیژن محلول در آب

· استان های اصفهان و یزد:

· باغبانی:

· انجام عملیات محلول پاشی و سم پاشی بلامانع است.

· انجام هرگونه عمليات سم پاشي در ساعات اوليه صبح و يا در آستانه شامگاه به منظور تاثير بهتر سم، كاهش گياه سوزي، كاهش ريسك مسموميت سم پاش و جلوگيري از تشديد اثر نامطلوب سم

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت گلخانه ها، سالن های پرورش قارچ و انبارها با توجه به گرمای هوا

· مبارزه با نسل سوم کرم خوشه خوار انگور

· افزایش آبیاری مزارع و باغات به علت گرمای هوا

· باغداران انار جهت بالا بردن کمیت و کیفیت محصول انار ، نسبت به دادن کود های ازته همراه با آب آبیاری به میزان ۸۰ تا ۱۰۰کیلوگرم در هکتار اقدام نمایند.

· باغداران پسته جهت بالا بردن کمیت و کیفیت محصول پسته در واحد سطح، نسبت به دادن کود های سرک به مقدار حدود یکصد کیلوگرم در هکتار، همراه با آبیاری کافی اقدام نمایند.

· مبارزه با گياه انگلي سس درحاشيه جاده ها، بين مزارع، اطراف آبراهه ها كانال هاي آبياري، باغات و مزارع يونجه

· انجام هرس سبز (کارسبز) درباغات انگوربه منظورتهویه داخل گیاه ومقابله باکمبودآب و نوردهی گیاه

· مبارزه با آفت کنه تار عنکبوتی با استفاده ازسموم تخصصی

· برداشت محصولات باغی درساعات خنک روز

· زراعی:

· تنظیم کمباین و دقت درکاهش ریزش محصول مزارع بذری گندم درمناطق غرب وشمال غرب استان اصفهان

· تنظیم دور آبیاری و مصرف کودسرک ازته به صورت تقسیط شده در مزارع ذرت

· دام داری:

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت در مرغداری ها و دامداری ها

· قرار دادن آب کافی و سالم جهت شرب دام ها با توجه به افزایش دمای هوا و آسیب پذیری دام ها به علت تنش گرما

· منابع طبیعی:

· خودداری از ایجاد آتش در مراتع با توجه به افزایش دما، کاهش رطوبت هوا و امکان وقوع آتش سوزی های گسترده

· کاهش و تنظیم دور آبیاری نهالکاری ها با در نظرگرفتن نیازآبی توسط ادارات منابع طبیعی

· زنبورداری:

· اعلام زمان سم پاشی به زنبورداران جهت جلوگیری از تلفات زنبورستان ها

· ایجاد سایه‌بان بر روی کندوهای زنبورعسل

· استان های خراسان شمالی و خراسان رضوی:

· باغبانی:

· انجام عملیات محلول پاشی و سم پاشی بلامانع است.

· انجام هرگونه عمليات سم پاشي در ساعات اوليه صبح و يا در آستانه شامگاه به منظور تاثير بهتر سم، كاهش گياه سوزي، كاهش ريسك مسموميت سم پاش و جلوگيري از تشديد اثر نامطلوب سم

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت گلخانه ها، سالن های پرورش قارچ و انبارها

· برداشت محصولات زراعي و باغي و انتقال به انبارهاي استاندارد

· خودداری از هرگونه شخم و شیار در باغات میوه جهت جلوگیری از اختلال فعالیت ریشه‎ها

· هرس سبز و بريدن برگ هاي اضافه درختان جهت ايجاد تهويه به منظور جلوگيري از شيوع بيماري سفيدك

· مبارزه شيميايي باغات آلوده به لكه غربالي و آنتراكنوز ، سفيدك سطحي و سفیدک داخلی

· مبارزه بیولوژیک (در صورت نیاز مبارزه شیمیایی) در مزارع گوجه فرنگی آلوده به کرم میوه خوار

· زراعی:

· مبارزه با کرم برگ خوار ذرت

· استفاده از کود اوره سرک در شالیزارها

· تنظیم دورآبیاری و مصرف کود سرک ازته در مزارع ذرت

· خودداری از روشن كردن آتش در اطراف مزارع و مراتع با توجه به وزش باد

· دام داری:

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت در مرغداری ها و دامداری ها

· زنبورداری:

· ایجاد سایه‌بان بر روی کندوهای زنبورعسل

· اعلام زمان سم پاشی به زنبورداران جهت جلوگیری از تلفات زنبورستان ها

· انتقال كلني هاي زنبور عسل به ارتفاعاتي كه گل دهي در آنها صورت گرفته

· منابع طبیعی:

· خودداری از ایجاد آتش در مراتع با توجه به افزایش دما، کاهش رطوبت هوا و امکان وقوع آتش سوزی های گسترده

· شیلات:

· هوادهی استخرهای ماهیان سردآبی با توجه به گرم شدن هوا

· استان های خراسان جنوبی، سیستان و بلوچستان و کرمان:

· باغبانی:

· انجام عملیات محلول پاشی و سم پاشی بلامانع است.

· انجام هرگونه عمليات سم پاشي در ساعات اوليه صبح و يا در آستانه شامگاه به منظور تاثير بهتر سم، كاهش گياه سوزي، كاهش ريسك مسموميت سم پاش و جلوگيري از تشديد اثر نامطلوب سم

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت گلخانه ها، سالن های پرورش قارچ و انبارها

· آبیاری مزارع و باغات به علت گرمای هوا

· هرس درختان پسته

· جمع آوری و معدوم کردن میوه های آلوده ریخته شده در پای درختان انجیر، انار وسیب جهت کاهش آفات

· مبارزه با کنه تار عنکبوتی با شستشوی مناطق آلوده با آب

· سنبه زنی، بتنه، هرس شاخه های آلوده و همچنین از بین یردن لاروهای سنین اول در صورت مشاهده سوراخ های فعال لاروی و خاک اره های تازه پای درختان گردو

· مبارزه شیمیای با مگس جالیز، جمع آوری میوه های آلوده و معدوم نمودن آنها با نظر کارشناسان گیاه پزشکی

· با توجه به گرمای هوا برداشت به موقع و در صورت لازم فراوری آن جهت پیشگیری از فساد میوه انجیر

· زراعی:

· مبارزه با علف های هرز مزارع ذرت و پنبه

· با توجه به گرمای هوا در مناطق گرمسیری سریعاً بعد از کشت ذرت عملیات آبیاری انجام و از تاریخ ۵ مرداد ماه به بعد از ارقام متوسط رس جهت کشت استفاده گردد.

· دام داری:

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت در مرغداری ها و دامداری ها

· زنبورداری:

· ایجاد سایه‌بان بر روی کندوهای زنبورعسل

· اعلام زمان سم پاشی به زنبورداران جهت جلوگیری از تلفات زنبورستان ها

· استان های فارس، بوشهر و هرمزگان:

· باغبانی:

· انجام عملیات محلول پاشی و سم پاشی بلامانع است.

· انجام هرگونه عمليات سم پاشي در ساعات اوليه صبح و يا در آستانه شامگاه به منظور تاثير بهتر سم، كاهش گياه سوزي، كاهش ريسك مسموميت سم پاش و جلوگيري از تشديد اثر نامطلوب سم

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت گلخانه ها، سالن های پرورش قارچ و انبارها

· هرس سبز و بريدن برگ هاي اضافه درختان جهت ايجاد تهويه به منظور جلوگيري از شيوع بيماري سفيدك

· خودداری از هرگونه شخم و شیار در باغات میوه جهت جلوگیری از اختلال فعالیت ریشه‎ها

· آبیاری مزارع و باغات به علت گرمای هوا

· زراعی:

· تنظیم دورآبیاری ومصرف کود سرک ازته در مزارع ذرت

· دام داری و مرغداری:

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت در مرغداری ها و دامداری ها

· زنبورداری:

· ایجاد سایه‌بان بر روی کندوهای زنبورعسل

· اعلام زمان سم پاشی به زنبورداران جهت جلوگیری از تلفات زنبورستان ها

· منابع طبیعی:

· خودداری از ایجاد آتش در مراتع با توجه به گرمای هوا، کاهش رطوبت هوا و امکان وقوع آتش سوزی های گسترده

· استان های ایلام و خوزستان:

· باغبانی:

· انجام عملیات محلول پاشی و سم پاشی بلامانع است.

· انجام هرگونه عمليات سم پاشي در ساعات اوليه صبح و يا در آستانه شامگاه به منظور تاثير بهتر سم، كاهش گياه سوزي، كاهش ريسك مسموميت سم پاش و جلوگيري از تشديد اثر نامطلوب سم

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت گلخانه ها، سالن های پرورش قارچ و انبارها

· آبیاری باغات و مرکبات بدلیل گرمای زیاد و افزایش تبخیر و تعرق در استان خوزستان

· زراعی:

· توزیع کود سرک برای مزارع پیش کار و انجام عملیات زراعی

· کنترل آفات و بیماری های مزارع شلتوک و ذرت

· سم پاشی مزارع شلتوک به خصوص در جنوب استان خوزستان

· خودداری از آتش زدن بقایای مزارع و کاه و کلش به سبب فقر خاک و احتمال آتش سوزی عرصه های منابع طبیعی

· دام داری و مرغداری:

· تهویه و تنظیم دما و رطوبت در مرغداری ها و دامداری ها

· شیلات:

· هوادهی استخرهای پرورش ماهی‌ به دلیل گرمای دما

فهم ریشه فلسفی بحران تغییر اقلیم/ بازنگری در تلقی عصر جدید از روابط انسان و طبیعت/ بحران طبیعت یعنی کوته‌نگری بشر در علم و تکنولوژی

فهم ریشه فلسفی بحران تغییر اقلیم/ بازنگری در تلقی عصر جدید از روابط انسان و طبیعت/ بحران طبیعت یعنی کوته‌نگری بشر در علم و تکنولوژی

بازگشت به چیستی طبیعت در گفت‌وگو با سیدمحمدرضا حسینی‌بهشتی، استاد دانشگاه تهران:

آیا هر آنچه را که می‌توان با علم و تکنولوژی انجام داد باید انجام داد؟ آیا این با هدف‌گذاری علوم برای رسیدن به بیشترین نیکبختی برای بیشترین انسان‌ها ناسازگار نیست؟ این پرسش‌های اساسی را سیدمحمدرضا حسینی‌بهشتی، استادیار گروه فلسفه دانشگاه تهران در گفت‌وگو با خبرگزاری کشاورزی ایران (ایانا) حول شناخت فکری و حکمی نسبت به دلایل انحطاط محیط زیست و طبیعت ذکر می‌کند…

وحید اسلام‌زادهآیا هر آنچه را که می‌توان با علم و تکنولوژی انجام داد باید انجام داد؟ آیا این با هدف‌گذاری علوم برای رسیدن به بیشترین نیکبختی برای بیشترین انسان‌ها ناسازگار نیست؟ این پرسش‌های اساسی را سیدمحمدرضا حسینی‌بهشتی، استادیار گروه فلسفه دانشگاه تهران در گفت‌وگو با خبرگزاری کشاورزی ایران (ایانا) حول شناخت فکری و حکمی نسبت به دلایل انحطاط محیط زیست و طبیعت ذکر می‌کند. این دانش‌آموخته دکترای فلسفه از دانشگاه هامبورگ آلمان، به مسئله طبیعت و بحران محیط زیست به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مباحثی اشاره می‌کند که در دو دهه پایانی قرن بیستم، اندیشمندان حوزه فلسفه را نیز به جد به خود مشغول کرده است. دایره توجه به این مباحث از محافل و مجامع حرفه‌ای و تخصصی فراتر رفته و به‌دلیل اهمیت پیوندی که با زندگی جوامع بشری، بلکه یکایک انسان‌ها دارند مسئله روز گفتارهای عمومی، رسانه‌های جمعی و مجامع قانون‌گذاری و اجرایی در سطح ملی و بین‌المللی شده است، به‌گونه‌ای که شاید بتوانیم هم‌صدا با “سرگی مسکویچی” مسئله طبیعت را معضل دوران‌ساز قرن بیستم بدانیم. گفت‌وگوی حاضر کوششی است در جهت طرح برخی از پرسش‌هایی که به واسطه بحران طبیعت در عرصه فلسفه طبیعت پدید آمده است که اینجا تنها به ذکر فهرستی از آنها بسنده می‌شود و پرداختن به یکایک شان نیازمند مجالی فراخ‌تر است.**************بحران محیط زیست و نابودی منابع طبیعی امروزه آنقدر عیان شده است که نه‌تنها کارشناسان محیط زیست و منابع طبیعی را نگران کرده است، بلکه سایر علوم مانند: علوم اجتماعی، علوم روانشناسی، علوم سیاسی و… هم به این عرصه وارد شده‌اند. لطفاً بفرمایید ورود فلسفه به این عرصه چگونه بوده است؟تا چهار دهه پیش چنین به‌نظر می‌رسید که بحث از طبیعت دیگر در فلسفه جایگاهی نداشته باشد، چرا که طبیعیات عهد باستان و سده‌های میانه قلمرو پرسش محتوایی از طبیعت را به علوم تجربی واگذار کرده بود و بحث صوری پیرامون آن، یعنی هر آنچه به مفهوم طبیعت بازمی گشت به مرتبه تحلیل معرفت شناسانه درباره نحوه شناخت ما در علوم طبیعی و یا حداکثر به مبادی ماورالطبیعی علوم طبیعی تقلیل یافته بود. در طی چهار دهه اخیر موضوع طبیعت دوباره بین فیلسوفان به‌شدت مطرح شده و حتی فیلسوفانی مدعی شده‌اند که در قرن بیستم موضوع طبیعت محور اصلی فلسفه است.این گرایش ناشی از تحولات جدید در پژوهش‌های فلسفی با کاوش‌هایی علمی نیست، بلکه به رفتار و موضع‌گیری عملی ما در قبال طبیعت بازمی‌گردد. منشاء این گرایش، این دریافت و تجربه فزاینده است که شیوه عمل فنی و صنعتی ما و نحوه برخوردمان با طبیعت، ما را به جانب یک بحران به پیش برده است. همه ما با خبرهای نگران‌کننده‌ای که در این باره از طریق رسانه‌های جمعی می‌شنویم و می‌بینیم کم و بیش آشنا هستیم؛ هرچند توجه به اهمیت و جدی بودن مسئله در جوامع در حال توسعه به اندازه جوامع صنعتی نیست. آنچه بحث فلسفی درباره طبیعت را برانگیخته است، مسئله موضع‌گیری ما انسان‌ها در قبال طبیعت است و دگرگونی در این موضع‌گیری. مواجهه علمی و تکنیکی ما با طبیعت، ما را با وضعیتی روبه‌رو ساخته که از آن تعبیر به “بحران طبیعت” می‌کنند. رو به پایان نهادن منابع مواد خام و انرژی که خوش‌باورانه گمان می‌رفت نامحدود یا ترمیم‌پذیر باشد، تخریب مناطق اقلیمی و آب و هوایی، منقرض شدن فزاینده گونه‌های جانوری و گیاهی، آلودگی آب و هوا، آلوده شدن زمین‌های زراعی و مواد غذایی به سموم شیمیایی و هورمونی، تخریب زیست‌محیطی و نظایر آن پدیده‌هایی است که به‌گونه‌ای روزافزون از طریق رسانه‌های جمعی از آن آگاه می‌شویم و گواهی از تهدید به ما انسان‌ها می‌دهند که ابعاد آن از تخریب ناشی از کاربرد سلاح‌های هسته‌ای در اواسط قرن گذشته میلادی کمتر نیست.در وهله نخست به‌نظر می‌رسد که این‌گونه مباحث صرفاً به حوزه کار دانشمندان علوم و دست‌اندرکاران فنون و صنایع مربوط می‌شود، اما اندک تأملی نسبت به ماهیت این مباحث نشان می‌دهد که بازگشت فلاسفه به بحث طبیعت به قلمرو فلسفه عملی مربوط می‌شود. طبیعت اینکه قلمرویی است که در آن فعالیت علمی و صنعتی ما باعث دگرگونی‌های خواسته یا ناخواسته‌ای شده که پیامدهای آنها برای حیات نسل‌های امروز و آینده، بلکه برای تمامی موجودات زنده فاجعه‌آمیز است. این تجربه تکان‌دهنده قرن بیستم، به‌ویژه دهه‌های آخر آن، پرسش‌های فلسفی جدیدی را پیرامون چیستی، چگونگی، روش‌ها و غایات علم تجربی و تکنیک برآمده از آن و همچنین دگرگونی‌های تاریخی و مسیر تحولی که این دو پشت سر نهاده‌اند برانگیخته و منشاء کاوش‌های نوینی در زمینه سرآغازهای علم و فلسفه جدید شده است. این کاوش‌ها صرفاً جنبه تاریخی ندارد و به این منظور صورت نمی‌گیرد که به مدد روش‌های پژوهشی تاریخی به این شناخت دست یابیم که سرآغاز این دگرگونی‌ها به دست چه کسانی صورت گرفته است.جای دارد دو پرسشی را که ذهن مرا به خود مشغول کرده است مطرح کنم: ۱- آیا ما نیز با توجه به بحران محیط زیست ناشی از نزدیک به پنج سده فعالیت علمی و تکنیکی بشر همانند سرآغازهای این مسیر با یک انقلاب فلسفی در مبانی اندیشه و عملمان در قبال طبیعت روبه‌رو نیستیم؟ آیا می‌توانیم به مدد تحلیل آنچه پشت سر نهاده‌ایم به نگاهی درست‌تر درباره وضعیتی که در آن به‌سر می‌بریم و آینده‌ای که باید به سوی آن گام برداریم دست بیابیم؟ تعدد و تنوع این پرسش‌ها چندان است که مطرح ساختن تمامی آنها از گنجایش این گفت‌وگو بیرون است. با این حال، آگاهی بر آنها و همچنین مباحثات موجود میان اندیشه‌ورزان فلسفی کشورمان هنوز در حد نصاب نیست. گویی همان‌گونه که اصل علوم و تکنیک جدید با تأخیر به حوزه فرهنگی ما وارده شده، وقوف نسبت به نتایج و پیامدها آنها هم با تأخیر حاصل می‌شود. این در حالی است که ما به بهره‌مندی از مزایای علوم و تکنیک فاصله داریم، اما با عواقب و تبعات ناخوشایند آن دست به گریبانیم.پس شما به نوعی بحران در طبیعت قائل هستید؟ “بحران در طبیعت” را از دیدگاه فلسفی برای ما شرح دهید و آیا اینکه راهکاری برای خروج از این بحران وجود دارد؟متأسفانه در این زمینه اتفاق نظری وجود ندارد، عده‌ای وجود این چنین بحرانی را حتمی و انکارناپذیر می‌دانند، برخی از فیلسوفان به کل منکر وجود چیزی به نام بحران در طبیعت هستند. اصطلاح “بحران” از طب قدیم یونان برگرفته شده است و پاسخی بود به این پرسش که: آیا این بیماری به بهبودی منجر می‌شود، یا به مرگ؟ بر اساس طب بقراطی “روزهای بحرانی” جایگاه ویژه‌ای در مسیر معالجه دارند. برای اینکه بتوانیم از بحران سخن بگوییم باید:معیارهای ارزشی داشته باشیم که از توصیف صرف پدیده‌ها فراترند و بر اساس آنها چیزهایی خصوصیت سازگار بودن را پیدا می‌کنند و چیزهایی خصوصیت ناسازگار.باید مفروضاتی نظری درباره سازوکارهای بنیادینی داشته باشیم که “بحران” نمود و نشانه آنها است. تفسیر علائم و مظاهر معینی به‌عنوان نشانه بحران تنها با تکیه بر این مفروضات ممکن است.باید آنچه در بحران رخ می‌دهد فرایند یک جدا شدن و برون ریختن باشد به‌گونه‌ای که میان قبل و بعد آن تمایزی قابل فهم باشد.حال با این اوصاف به‌نظر می‌رسد مفهوم بحران درباره آنچه بحران طبیعت نامیده می‌شود کاربردی روا باشد زیرا:نخست: این بحران نیز در نسبتی ارزشی با انسان یا جاندارانی قرار دارد که با انسان در شرایط زیستی یکسانی زندگی می‌کنند. در اینجا انسان از یک‌سو خود مؤثر در پدید آمدن این بحران است و از سوی دیگر متأثر از آن در نتیجه با آن نسبتی دو جانبه دارد.دوم: دگرگونی‌هایی که به واسطه کاربرد تکنولوژی در دادوستد میان ما و محیط زیست مان پدید آمده همان سازوکار یا مکانیسمی را تشکیل می‌دهند که از آن بحران‌های زیست محیطی سربرآورده‌اند. تنها در جایی که بتوانیم تخریب طبیعت را علامتی برای عمل تکنیکی مان در قبال طبیعت تفسیر کنیم، سروکار ما با “بحران طبیعت” است.سوم: نحوه مواجهه ما با این بحران باید به‌گونه‌ای باشد که صورت‌های مخرب بهره‌وری تکنیکی از طبیعت از صورت‌های درستش متمایز و جدا و حذف شود.در پس کاربرد مفهوم بحران درباره مجموعه رخدادهایی در دادوستد ما با طبیعت چند فرض نهفته است:اشیاء و جانداران در حالت طبیعی (یعنی در حالتی که متعلق عمل تکنیکی ما قرار نگرفته‌اند) در بهترین وضعیت ممکن خود به‌سر می‌برند.خروج از این حالت باعث برهم خوردن بهترین وضعیت ممکن آنها می‌شود.بحران در طبیعت به معنی نقطه عطفی در روند برهم خوردن “تعادل” پایدار، یعنی بهترین وضعیت ممکن برای اشیاء و جانداران است.بازگشت به حالت پیشین به منزله خروج از بحران و رسیدن دوباره به همان وضعیت قبل یعنی بهترین وضعیت ممکن برای آنها است.تمامی عوامل، ازجمله هرگونه دگرگونی از ناحیه انسان‌ها که در حالت طبیعی اشیاء و جانداران تغییری ایجاد کند، بحران‌زا است.خروج از بحران جز با بازگشت به حالت طبیعی و نخستین اشیاء و جانداران ممکن نیست.آیا می‌توان از این بحران‌ها نام برد، آنها را فهرست کرد و از تأثیرش بر انسان و تنها سیاره‌ای برایش قابل زیست و زندگی است سخن گفت؟طغیان آب‌ها، جاری شدن سیل‌ها، بروز قحطی و خشکسالی، انفجار آتشفشان‌ها، شیوع بیماری‌های مسری در میان تیره‌های مختلف جانداران، دگرگونی‌های بزرگ آب و هوایی، سقوط شهاب سنگ‌ها، تابش امواج رادیواکتیو آسمانی و نظایر آن، پیش از این مکرراً تغییرات بزرگی را در اوضع و احوال زیست محیطی پدید آورده‌اند. در طی این حوادث نه‌تنها افراد بلکه گاهی تمامی نسلی از انواع جانوران و گیاهان از بین رفته و برای همیشه منقرض شده‌اند و یا محیط زندگی‌شان دگرگونی‌های بزرگ و برگشت‌ناپذیری داشته است. قدر مسلم این است که دست کم برای پاره‌ای از اشیاء و جانداران این شرایط نه‌تنها بهترین وضعیت ممکن به لحاظ پایداری‌شان به‌شمار نمی‌آمده، بلکه باعث از میان رفتن آنها شده و دگرگونی‌های بعدی نیز سبب بازگشت اوضاع به حال پیشین نشده است؛ بنابراین آیا کاربرد مفهوم “بحران” در مورد حوادث ناشی از عمل انسان که آثاری مشابه با این رخدادهای طبیعی دارند رواست؟ چرا ما در مورد حوادث بالا سخن از “بحران” به میان نمی‌آوریم، در حالی که در مورد حوادث مشابه برآمده از عمل تکنیکی انسان تعبیر به “بحران” می‌کنیم؟پیش‌فرض این است که وضعیت موجودات طبیعی همان‌گونه که هستند عین “خیر” یا بهترین وضعیت ممکن برای آنها تلقی می‌شود و وجود حوادث طبیعی برهم زننده این وضعیت به ناچار باعث فرض “خیر”های دیگر و برتر می‌شود. در نتیجه “وضعیت پیشین” آنها “وضعیت ایده‌آلی” نخواهد بود که باید با خروج از بحران دوباره به جانب آن بازگشت. در این صورت جای این پرسش هست که چرا الزاماً باید دگرگونی‌هایی را که به واسطه عمل انسان در طبیعت رخ می‌دهد و بازگشت‌ناپذیر هم هستند “بحران” بنامیم؟ گذشته از این، حتی در جایی که دایره مفهوم بحران را به اصطلاح به آن دسته از دگرگونی‌ها در طبیعت محدود کنیم که حیات جانداران و تعادل زیست‌محیط آنها را در معرض تهدید قرار بدهد و منحصراً از عمل انسان سرچشمه گرفته باشد نیز باز این پرسش باقی است که آیا در این تعریف طبیعی بودن موجودی به نام انسان و برآمدن او از طبیعت نادیده انگاشته نشده و در نتیجه عمل انسان نه عملی برآمده از طبیعت بلکه در طبیعت صورت می‌گیرد و جدای از طبیعت نیست. به چه دلیل آثار عمل موجودی طبیعی به نام انسان که نتایجی مشابه با دگرگونی‌های پدیدآمده در تاریخ طبیعت است باید بحران شمرده شود و آثار پیشین نه؟ در این صورت، آیا حقیقتاً ما با چیزی به نام بحران روبه‌رو هستیم و اگر حقیقتاً با بحران روبه‌رو هستیم، این بحران مربوط به طبیعت است؟مسلماً از دیدگاه فلسفی هر پدیده یا مسئله‌ای جای شک و پرسش دارد، یا اینکه در فلسفه هیچ چیز قطعیت ندارد، حتی طبیعت. چراکه طبیعت پی‌درپی در حال تغییر و دگرگونی است و این تغییر مُدام باعث از بین رفتن قطعیت می‌شود، شما گفتید که عمل انسان یک عمل طبیعی است، اما عمل انسان با تکنولوژی یک عمل طبیعی نیست و انسان با تکنولوژی بر طبیعت تأثیر منفی گذاشته است نه با عمل طبیعی خود؟اگر به تاریخچه دگرگونی‌های مفهوم طبیعت و زیست‌محیط توجه کنیم، دربرخورد با بسیاری از گفته‌ها و داوری‌ها درباره بحران طبیعت یا بحران زیست محیطی دچار ابهام و سرگردانی می‌شویم. این طبیعت چیست که دچار بحران است و باید تعادلش حفظ شود؟ باید بگذاریم آن گونه که خود می‌خواهد عمل کند؟ باید حقوقش حفظ شود و از تجاوز به حقوقش در امان بماند؟ و در پاسخ به تعدیل‌ها سرانجام انتقام خود را پس بگیرد؟ آیا طبیعت موجودی حقیقی و عینی است یا مفهومی اعتباری و انتزاعی در ذهن ما انسان‌ها؟ آیا به اصطلاح سنت فلسفی ما، طبیعت اگر معقول است، معقول اول است یا معقول ثانی؟ آیا به تعبیر کانت “ایده” صرف عقل، یعنی اصلی تنظیمی است که به مدد آن شهودات حسی فهمیده شده در قالب مقولات فاهمه در وحدتی فراتر از فاهمه، به‌صورت یک “ایده” محض لحاظ شده‌اند، وحدتی که هرچند مابازای خارجی ندارد اما برای درک تمامی پدیدارهای حسی لازم و ضروری است یا اصلی تقویمی که در نهاد تمامی موجودات طبیعی به‌عنوان اصل مقوم حضور دارد و به آنها تعین می‌بخشد؟ آیا طبیعت همان قانون‌مندی است که انسان‌ها درباره پدیده‌های حسی بازمی‌یابند، به این دلیل که برآمده از خود انسان‌هاست؟ اگر چنین است، آیا می‌توان برای آن موجودیتی مستقل و عینی در نظر گرفت، و به آن افعالی را نسبت داد، برای آن حقوقی را فرض کرد و در قبل آن باید و نبایدهایی را مطرح کرد؟چه باید و نبایدهایی در قبال طبیعت باید طرح کرد؟اینجا موضوع طبیعت از دو جهت مورد پرسش قرار می‌گیرد: یکی از لحاظ هستی‌شناختی و معرفت‌شناختی، دومی از لحاظ حقوقی و اخلاقی. طبیعت بیش از آن که همانند فلسفه سنتی موضوع شناخت عقلی و فلسفی ما باشد، قلمرویی تلقی می‌شود که در آن رفتار و افعال و تصرفات علمی و تکنیکی ما، خواسته و بیش از آن ناخواسته، دگرگونی‌هایی را پدید آورده است که نتایجش می‌تواند برای زندگی نسل کنونی و نسل‌های آینده بشر، بلکه برای تمامی جانداران فاجعه‌آمیز باشد. بدین ترتیب، اگر در مواجهه پیشین، طبیعت موضوعی بود که به شناخت نظری آن می‌پرداختیم یا در زیبایی‌شناسی به داوری درباره زیبایی یا نازیبایی اش می‌نشستیم و آن را بدتر یا فروتر از زیبایی هنر بشری می‌شمردیم، اینک طبیعت موضوع “باید” و “نباید” اخلاقی و حقوقی است. براین اساس، وضعیت کاملاً جدیدی برای بشر پدید آمده است. قدرت بی سابقه بشر در عرصه علم و تکنیک و تأثیرات عظیم و درازمدت به‌کارگیری این قدرت و تصرف در طبیعت میدان جدیدی از کاربرد “باید”ها و “نباید”ها را پیش روی او نهاده است که فراتر از رابطه انسان‌ها با یکدیگر، یعنی موضوع سنتی فلسفه اخلاق و حقوق است.وقوف نسبت به ابعاد بی‌سابقه توانایی‌های بشر برای تغییر و تصرف در طبیعت بیش از همه با آثار “بحران محیط زیست” پدیدار شد. در این جا بود که این پرسش با جدیت تمام طرح شد که با فرض این که “علم” همان چیزی باشد که به ما قدرت می‌بخشد، آیا هرآنچه را که می‌توان انجام داد باید انجام داد؟ و آیا این با هدف‌گذاری علوم برای رسیدن به بیشترین نیکبختی برای بیشترین انسان‌ها ناسازگار نیست؟ پرسش از مجاز بودن یا نبودن افعال ما برای نخستین‌بار از حیطه روابط مابین انسان‌ها به رابطه میان انسان و طبیعت کشیده شد و مسئله “باید”ها و “نباید”ها درباره چگونگی مواجهه ما با طبیعت مطرح شد؛ بنابراین، موضوع باید و نباید بیش از آن که به خود “طبیعت” بازگردد به چگونگی موضع‌گیری ما در قبال طبیعت مربوط می‌شود و می‌توان بحران محیط زیست را به بحران جوامع صنعتی، بحران عقلانیت مغرب زمین و یا به بحران علوم تجربی شکل یافته پس از عصر جدید ارجاع داد.آیا از “انسان محوری” دوران اولیه مدرنیته به “طببیعت محوری” دوران اخیر مدرنیته رسیده‌ایم؟طبیعت محوران معتقدند که “به خاطر خود طبیعت” باید چنین کرد یا نکرد. اینان برای طبیعت حقوقی قائلند که تابع اراده یا تصمیم یا میل انسان‌ها نیست، و روا بودن و نبودن عمل انسان ازجمله عمل صنعتی او را با این حقوق محک می‌زنند. مطابق نظر این گروه تلقی از انسان به‌عنوان “آقا و ارباب طبیعت” (دکارت) در عصر جدید بستری را فراهم آورده است که به بحران طبیعت منتهی شد. در نتیجه معتقدند که برای تعیین مشروعیت عمل ما در برابر طبیعت باید به خود طبیعت رجوع کرد.انسان محوران با نقد بینش طبیعت محوران، رسیدن به یک مفهوم ارزشی از طبیعت برای دستیابی به تکالیف انسان در قبال آن را ناممکن می‌دانند و در آن خطر پدید آمدن یک ایدئولوژی جدید را حس می‌کنند که با اسطوره‌سازی از طبیعت و به نام آن، به جای اندیشه عاقلانه و نقادانه، تنها احساس‌ها و عواطف را برمی‌انگیزد و می‌تواند مورد بهره‌برداری‌های سوء قرار گیرد.گرایش انسان‌محور معتقد است که بایدها و نبایدها در قبال طبیعت نیز به همان تکالیف ما در قبال انسان‌های معاصر دیگر یا نسل‌های آینده انسانی بازمی‌گردد. اگر انجام عملی در قبال طبیعت نارواست تنها به این جهت است که بر اصل حیات یا کیفیت حیات انسان‌های معاصر دیگر و آیندگان تأثیری منفی می‌گذارد و لذا می‌تواند به لحاظ اخلاقی مذموم و یا به لحاط حقوق ممنوع قلمداد شود و اگر تکالیف اخلاقی و حقوقی ما نه به‌گونه‌ای مادی و برپایه شناخت طبیعت و ذوات امور، بلکه به‌گونه‌ای صورت و پیش‌ینی بر پایه تکلیف انسان (ما) در قبال خودمان و سایر انسان‌ها استوار باشد، مبنایی فراگیر برای احکام و تکلیفی انسان در برابر طبیعت نیز فراهم آمده است.به‌عنوان آخرین پرسش، به‌نظر شما خطا در برنامه‌ریزی‌های انسان بود یا خطا در برداشتی که انسان از زیربناها (منابع طبیعی) داشت؟ آیا برنامه‌ریزی برای امروز بود و آیندگان را در نظر نمی‌گرفت؟ اگر طبیعت زیربنا نباشد، برنامه‌ریزی چگونه باید انجام شود؟اینجا با دو موضع روبه‌رو هستیم: ۱- علت رسیدن ما به وضعیتی که بحران طبیعت نام گرفته است، برنامه‌ریزی‌های کوته‌نگرانه در علم و تکنولوژی و افق دیدکوتاه دست‌اندرکاران علم و صنعت، از یک‌سو و اقدام شتابزده آنان در تصرف طبیعت بوده است و در نتیجه، تکیه ما برای اتخاذ تدابیر درست و تغییر سمت و سوی تصمیم‌گیری‌ها باید بر تدوین یک برنامه درست، آینده‌نگر و بسیار محتاطانه باشد.برداشت‌های سطحی و تک‌بُعدی از انسان، طبیعت و رابطه این دو، نیازمند یک بازنگری اساسی در تلقی عصر جدید و دوران مدرن از انسان و طبیعت است و با اتخاذ تدابیری از آن نوع که برنامه‌ریزان اتخاذ می‌کنند مسائل پیچیده عصر ما حل نشدنی باقی می‌ماند.در گروه نخست طیف وسیعی از آراء گوناگونی وجود دارد. عده‌ای معتقدند که خروج از بحران کنونی طبیعت با تکنیک برتر، دقیق‌تر، ظریف‌تر و کارآمدتر میسر است و گروهی در پی آنند که با مهار تکنیک جدید از وارد آمدن صدمات بیشتر بر محیط زیست جانداران و به‌ویژه انسان‌ها پیشگیری کنند.طبیعی است که با دامنه گسترده هریک از این مباحث ذکر یکایک پرسش‌ها و پاسخ‌هایی که در اندیشه فلسفی معاصر پیرامون بحران طبیعت مطرح شده‌اند از گنجایش این گفت‌وگو بیرون است. با وجود این امید می‌رود که دست کم اشاره به پرسش‌های مهم، زمینه هم‌اندیشی پیرامون این مسئله فراهم آمده باشد که زیستن انسان‌ها روی کره زمین و همزیستی‌شان با طبیعت پیرامون‌شان گرهی حیاتی خورده است./D-۹۵۰۵۱۸-۰۱
گرما نفس نخل‌ها را به شماره انداخت/ از شایعه تا واقعیت موج گرمای جنوب کشور

گرما نفس نخل‌ها را به شماره انداخت/ از شایعه تا واقعیت موج گرمای جنوب کشور

گزارش ایانا از موج گرمای هفته‌های اخیر استان‌های جنوبی؛
موج گرمای کم‌سابقه هرچند در هفته آخر تیرماه و اوایل مردادماه باعث ریزش خوشه‌های خرما در فصل خرماپزان شد، اما شدت و پایداری دما بازار شایعه را نیز داغ کرد تا آنجا که فضای مجازی پر از فرضیه‌های درست و غلط درباره دمای هوای استان‌های جنوبی شد.

خبرگزاری کشاورزی ایران (ایانا) – فاطمه مهردادیان/ مژگان ستار:

موج گرمای کم‌سابقه هرچند در هفته آخر تیرماه و اوایل مردادماه باعث ریزش خوشه‌های خرما در فصل خرماپزان شد، اما شدت و پایداری دما بازار شایعه را نیز داغ کرد تا آنجا که فضای مجازی پر از فرضیه‌های درست و غلط درباره دمای هوای استان‌های جنوبی شد.

کار به آنجا رسید که اعلام شد دمای هوا در خوزستان به ۶۷ درجه رسیده است، چنین اظهار نظرهایی جدا از آنکه پایه علمی ندارد و امکان وقوع آن در قارچ‌های جغرافیایی دارای سکنه انسانی عملیاتی نیست، اما موجی از رعب و وحشت در میان کشاورزان ایجاد کرد که حال فقط نگران کشت و زرع خود نبوده و جان خود و خانواده‌هایشان را هم در خطر می‌دیدند.

مُهر اختتامیه به چنین جوپراکنی را در فضای مجازی رئیس سازمان هواشناسی کشاورزی می‌زند که معتقد است دمای هوا در بالاترین سطح ممکن در حوزستان به ۵۴ درجه رسیده و هرگز بالاتر از این دما را ایستگاه‌های هواشناسی ثبت نکرده‌اند.

اختلال در جوانه‌زنی ذرت و سویا در گرمای بالای هوا/ گرمای بالای هوا برای خرما لازم بود

مدیر زراعت سازمان جهاد کشاورزی استان خوزستان با اعلام افزایش دما در این استان و مشکلاتی که برای برخی محصولات پیش آمده، می‌گوید: بر اساس اعلام رسمی سازمان هواشناسی کشور، دمای هوای این روزهای استان خوزستان تا ۵۴ درجه سانتیگراد گزارش شده که البته دمای خاک گاهی تا ۶۷ درجه نیز می‌رسد.

محمد قاسمی‌نژاد می‌افزاید: به‌دلیل آنکه گیاه خرما برای رسیدگی به دمای بالا نیاز دارد، این دما مشکلی جدی را برای این گیاه به‌وجود نیاورده است.

وی خاطرنشان می‌کند: زمان کشت محصولاتی چون ذرت، سویا و حبوبات است، اما گرمای بالای هوا به‌طور قطع روی جوانه‌زنی تأثیر منفی خواهد گذاشت.

مدیر زراعت سازمان جهاد کشاورزی استان خوزستان ادامه می‌دهد: انتخاب ارقامی که قوه نامیه بالای ۹۶ درصد داشته باشند و استفاده از ارقام مقاوم به تنش‌ها برای محصولات فوق مدنظر قرار گرفته است.

قاسمی‌نژاد تصریح می‌کند: نمی‌توان کشت محصولات تابستانه را به تعویق انداخت، زیرا زمان برداشت به بارندگی‌های پاییز برمی‌خورد و مشکلات بیشتر خواهد شد.

وی یادآور می‌شود: گرمای هوا در روزهای سوم و چهارم تیرماه بسیار بالا بود و پیش‌بینی می‌شود تا ۱۵ مردادماه نیز ادامه داشته باشد.

۸۰ درصد خرمای دلگان را گرما از بین برد

مدیر جهاد کشاورزی دلگان همچنین می‌گوید: افزایش دما که به صورت غیررسمی تا ۶۰ درجه برآورد شده و ایستگاه‌های هواشناسی تا ۵۲ درجه را نیز ثبت کرده‌اند ۸۰ درصد خرمای دلگان را از بین برده است.

یارمحمد عامری می‌افزاید: حجم تولید خرما در شهرستان دلگان ۳۰ هزار تن برآورد شده بود که دلگان ۸۰ درصد آن از بین رفته است.

وی خاطرنشان می‌کند: هرچند ۹۰ درصد نخیلات بیمه هستند، اما کشاورزان که امرار معاششان از تولید خرما بوده است، باید هرچه سریع‌تر از طریق صندوق بیمه پشتیبانی شوند.

موج گرما تمام شد

با وجود داغ بودن عدد و ارقام افزایش دما در تهران و استان‌های جنوبی، رئیس سازمان هواشناسی اما معتقد است: موج گرمای شدیدی که تا ۵۴ درجه را نیز در خاطره خوزستانی‌ها باقی گذاشت، پشت سر گذاشته‌ایم.

مسعود حقیقت ادامه می‌دهد: پیش‌بینی‌ها حاکی است که شدت گرما در موج هفته گذشته به اوج خود رسید و اکنون دمای هوا به ۴۶ تا ۴۷ درجه رسیده است.

وی تصریح می‌کند: آنچه در فضای مجازی برای افزایش دمای استان‌های جنوبی کشور منتشر شد از اساس پایه علمی ندارد و هرگز چنین دمایی در شرایط اقلیمی و سطح قرارگیری خوزستان از سطح دریا گزارش نشده است.

حقیقت تأکید می‌کند: موج گرما نظیر سرمازدگی می‌تواند اثر سوء بر گیاهان گذاشته متابولیسم آنها را مختل و باعث بدسبزی یا خشکیدگی نباتات شود./

پیشنهادات بخش خصوصی برای حل بحران آب / بحران آب تمدن ایران را تهدید می کند/ رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس:ارزش افزوده بخش کشاورزی ناچیز است

پیشنهادات بخش خصوصی برای حل بحران آب / بحران آب تمدن ایران را تهدید می کند/ رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس:ارزش افزوده بخش کشاورزی ناچیز است

در کنفرانس ملی اقتصاد آب مطرح شد

مشارکت بخش خصوصی در حل بحران آب، به رسمیت شناختن حق‌آبه‌ها و قابل مبادله بودن آنها از سوی مردم و عدم دخالت دولت در خرید و فروش حق‌آبه‌ها، تمرکز حضور دولت در امر آب در حد تخصیص‌های کلان به حفظ حق‌آبه‌های محیط زیستی و شرب و واگذاری امر سرمایه‌گذاری، بهره‌برداری و تجارت آب از جمله پیشنهادهای بخش خصوصی بود که در این مراسم مطرح شد.
آژیر خطر بحران آب این روزها بلندتر از قبل به گوش می‌رسد؛ به‌طوری که مسوولان دولتی معتقدند که ادامه وضعیت موجود حیات انسان و ادامه تمدن را مورد تهدید قرار می‌دهد. روند موجود موجب شده تا مسوولان وزارت نیرو از واقعی شدن نظام قیمت‌گذاری آب به‌عنوان یکی از راهکارهای کاهش مصرف آب و عبور از این بحران یاد کنند. قدمت ۵۰ ساله قوانین در نظام قیمت‌گذاری آب یکی از ایراداتی است که از سوی مسوولان این وزارتخانه مطرح می‌شود. به اعتقاد متولیان حوزه آب کشور، نظام قیمت‌گذاری که در حال حاضر اجرا می‌شود برآمده از عرضه و تقاضای در دهه ۵۰ است، حال آنکه امروز وضعیت عرضه و تقاضا در بخش‌های مختلف شرب، کشاورزی و صنعت بسیار تغییر کرده و ما با انباشت تقاضا در این بخش‌ها روبه‌رو هستیم.
به گزارش ایانا از دنیای اقتصاد ،از سوی دیگر، در این مراسم نایب رئیس اول اتاق بازرگانی ایران نیز به ارائه ۵ پیشنهاد درخصوص اقتصاد آب پرداخت و اعلام کرد اجرایی کردن این پیشنهادها می‌تواند به رفع بحران آب کمک کند. «مشارکت بخش خصوصی در حل بحران آب، به رسمیت شناختن حق‌آبه‌ها و قابل مبادله بودن آنها از سوی مردم و عدم دخالت دولت در خرید و فروش حق‌آبه‌ها، در نظر گرفتن سند معتبر برای حق‌آبه‌ها که برای سیستم بانکی و تجاری دارای اعتبار و ارزش باشد، تمرکز حضور دولت در امر آب در حد تخصیص‌های کلان به حفظ حق‌آبه‌های محیط زیستی و شرب و واگذاری امر سرمایه‌گذاری، بهره‌برداری و تجارت آب در قالب تخصیص‌های تعیین شده به بخش خصوصی، شکل‌گیری بازار آب به اعتبار حق‌آبه‌ها و مواردی که می‌تواند بهره‌وری اقتصادی بالاتر داشته باشد و تولید و تجارت کالاها در مناطق مختلف کشور براساس مزیت نسبی بهره‌وری اقتصادی آب و تجارت آب مجازی بر مبنای حمایت از تولیدات داخلی و تجارت» از جمله پیشنهادهای بخش خصوصی است که در این مراسم مطرح شد.
افزایش مصرف‌ با قیمت کنونی
در اولین کنفرانس ملی اقتصاد آب، وزیر نیرو با بیان اینکه در حال حاضر هزینه اندکی برای مصرف آب‌های تجدیدپذیر پرداخت می‌شود، گفت: این امر انگیزه‌ای برای صرفه‌جویی نخواهد بود و قیمت کنونی آب در کشور باعث مصرف‌گرایی شده است. حمید چیت‌چیان با بیان اینکه نخستین کنفرانس ملی اقتصاد آب سه دهه دیرتر تشکیل شده است، گفت: پراکندگی و تشتت بسیار شدیدی در دیدگاه‌ها و رویکردهای سازمان‌های مختلف، متفکران و صاحبنظران، مدیران و برنامه‌ریزان کشور درخصوص اقتصاد آب وجود دارد.
وی با بیان اینکه در وزارت نیرو، جهاد کشاورزی، سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی، بخش‌ خصوصی و دولتی و… نظرات بسیار متفاوت و بعضا متضادی در مورد اقتصاد آب وجود دارد، گفت: این تفرق دیدگاه‌ها و نظرات، اثر نامطلوبی بر جایگاه اجتماعی و اقتصادی آب خواهد گذاشت. ضروری است فارغ از تعارضات و گرایش‌های سیاسی و سازمانی، با مشارکت همه صاحبنظران و بخش‌های اقتصادی و سازمان‌های اجرایی و مجامع علمی و تحقیقاتی کشور یک کار وزین و علمی در مورد اقتصاد آب صورت گیرد تا با همگرایی در زمینه‌های نظری به یک برنامه مشترک ملی درخصوص مساله آب و اقتصاد آب برسیم و انتظار داریم با بیان دیدگاه‌ها و نظرات مختلف به نتایج مثبتی راه پیدا کنیم.
وی ادامه داد: آب یکی از بزرگ‌ترین اسرار و رموز خلقت و مایه حیات است. با این حال، ارزیابی‌ها حاکی از این است که جنگ‌های آینده بر سر منابع آب خواهد بود. وی با بیان اینکه تحقیقات نشان می‌دهد تا سال ۲۰۳۰ نیاز به آب در کره‌زمین ۴۰ درصد افزایش می‌یابد، گفت: این موجب نگرانی مدیران و برنامه‌ریزان کشورها شده است که چگونه این میزان آب تامین شود، در حالی که یک سوم مردمی که در جهان و در کشورهای در حال توسعه زندگی می‌کنند تنها از ۵۰ درصد منابع آب قابل استفاده در منطقه خود برخوردار هستند. وزیر نیرو با بیان این مطلب که دو سوم کشور ما در منطقه خشک و نیمه خشک قرار دارد و متوسط بارندگی از ۲۵۰ میلی‌متر به ۲۴۳ میلی‌متر کاهش داشته که برابر یک سوم بارندگی جهان است، اظهار کرد: در سال‌های اخیر با پدیده خشکسالی و تغییر اقلیم از نظر نوع، شدت، مدت و تعداد بارندگی مواجه بودیم و این در حالی است که متوسط هوای ایران نیز ۲ درجه سانتی‌گراد افزایش داشته که این موجب تبخیر بیش از حد روان‌آب‌ها و آب‌های سطحی شده است.
وی ادامه داد: زمانی متوسط آب تجدیدشونده کشور ۱۳۰ میلیارد مترمکعب بود که بعدها به ۱۱۶ میلیارد مترمکعب کاهش یافت و در زمان حاضر این میزان بسیار کمتر شده است. وزیر نیرو با بیان اینکه امروزه در ادبیات آب دنیا بیان می‌شود که در هر منطقه‌ای بیش از ۴۰ درصد از منابع تجدیدپذیر استفاده شود آن منطقه دچار تنش آبی می‌شود و اگر بیش از ۶۰ درصد از آب تجدیدپذیر مصرف شود آن منطقه دچار بحران می‌شود، اظهار کرد: متاسفانه ما در حال حاضر بیش از ۸۶ درصد منابع آب تجدیدپذیر خود را استفاده می‌کنیم و بنابراین ناچاریم برای پایداری در توسعه و منابع آب، مصرف را کاهش دهیم؛ زیرا ادامه وضعیت موجود حیات انسان و تمدن ایران را مورد تهدید قرار می‌دهد.
وی در ادامه گفت: وقتی هزینه کمی برای مصرف آب‌های تجدیدپذیر پرداخت شود، انگیزه‌ای برای صرفه‌جویی نخواهد بود و از سویی نیز انگیزه‌ای برای سرمایه‌گذاری سرمایه‌گذاران برای ارائه راهکارهای صرفه‌جویی آب وجود ندارد.
چیت‌چیان با تاکید بر اینکه مصرف بهینه منابع آب با بخشنامه انجام شدنی نیست و با خواهش و تبلیغات هم نمی‌توان این مهم را انجام داد، گفت: مادامی که آب به قیمت واقعی در اختیار مصرف‌کننده قرار نگیرد، این وضع ادامه خواهد داشت.وی با اشاره به اینکه تامین آب شرب یکی از معضلات کشور است، گفت: زمانی سد کرج پاسخگوی جمعیت تهران بود اما با توسعه شهرسازی و افزایش روزافزون جمعیت امروزه سدهای لتیان، لار، طالقان و ماملو نیز مورد بهره‌برداری قرار دارند و نمی‌توانند نیاز کامل پایتخت‌نشینان را تامین کنند. بنابراین ناچاریم پروژه‌های بزرگی برای انتقال آب اجرا کنیم.
وزیر نیرو با اشاره به اینکه آب برخی مناطق ممکن است دارای نیترات یا فلزات سنگین باشد، گفت: استانداردهای آب شرب بسیار سختگیرانه است و باید به خوبی تصفیه شود و در این میان نیاز به سرمایه‌گذاری‌های کلان است که همکاری بخش خصوصی را می‌طلبد. وی ادامه داد: با گذشت ۴ ماه از سال جاری هنوز اعتبارات عمرانی در اختیار سازمان‌های اجرایی کشور قرار نگرفته است. چیت‌چیان با بیان اینکه وزارت نیرو در واگذاری پروژه‌ها به بخش خصوصی پیشرو بوده است، گفت: نیازمند این هستیم تا سرمایه‌گذاران بخش خصوصی حضور پررنگ‌تری را از خود در بخش آب و برق به نمایش بگذارند.
بسیج عمومی برای بحران آب
معاون آب و آبفای وزارت نیرو نیز در ادامه این همایش با بیان اینکه تداوم وضعیت کنونی بحران آب در کشور به معنای ایجاد بحران‌های اجتماعی در آینده خواهد بود، گفت: حل بحران آب در گرو همکاری و هماهنگی میان تمامی متخصصان و اندیشمندان حوزه‌های فنی و علوم انسانی است و همه باید برای حل بحران آب بسیج شوند. رحیم میدانی با اشاره به وضعیت اقلیمی ایران اظهار کرد: ایران در منطقه خشک و نیمه خشک جهان قرار گرفته است و کشور ما از نظر پراکندگی بارش وضعیت نامنظمی دارد، طوری که ۷۵ درصد بارش‌ها در ۲۵ درصد کشور اتفاق می‌افتد.
معاون آب و آبفای وزارت نیرو گفت: براساس پیش‌بینی‌ها جمعیت کشور تا سال ۲۰۲۵ به ۱۰۵ میلیون نفر می‌رسد و این عدد نشان می‌دهد که اگر وضعیت کنونی بحران آب تداوم یابد ما در این سال حتی با وجود راندمان بسیار بالا قادر به برون‌رفت از وضعیت تنش آبی نخواهیم بود. وی تاکید کرد: تداوم وضعیت کنونی بحران آب در کشور و همزمان با آن گرم شدن کره زمین و تغییرات اقلیمی به معنای ایجاد بحران‌های اجتماعی در آینده خواهد بود. میدانی تصریح کرد: این مساله نشان می‌دهد که حل بحران آب در گرو همکاری و هماهنگی میان تمامی متخصصان و اندیشمندان حوزه‌های فنی و علوم انسانی است.
رئیس کنفرانس ملی اقتصاد آب در ادامه با اشاره به نواقص موجود در بحث قیمت‌گذاری آب گفت: نظام قیمت‌گذاری کنونی آب برآمده از قوانین دهه ۵۰ و عرضه و تقاضای موجود در آن زمان است، حال آنکه امروز وضعیت عرضه و تقاضا در بخش‌های مختلف شرب، کشاورزی و صنعت بسیار فرق کرده و ما با انباشت تقاضا در این بخش‌ها روبه‌رو هستیم. معاون آب و آبفای وزیر نیرو اظهار کرد: استفاده از تجربیات کشورهای دیگر به‌ویژه کشورهایی که اقلیمی مشابه کشور ما دارند می‌تواند بسیار راهگشا باشد و ما نباید خود را اسیر آزمون و خطاهای دوباره کنیم.
ادامه حفر چاه‌ غیرمجاز آب در کشور
پدرام سلطانی، نایب رئیس اتاق بازرگانی ایران نیز با بیان اینکه ورود اتاق بازرگانی به موضوع آب و مدیریت آن بسیار جدی، همه‌جانبه و مستمر است گفت: یکی از تصمیمات مهم و ضروری شورای عالی آب پرداختن به تعادل‌بخشی آب‌های زیرزمینی در قالب ۱۵ پروژه است و تمام سازمان‌ها و ذی‌نفعان در به ثمر رسیدن این طرح، به‌طور جد با مجریان باید همکاری کنند.
سلطانی بیان کرد: اما آنچه تاکنون در اجرای این طرح شاهد آن بوده‌ایم، این است که سرعت بسته شدن چاه‌های غیرمجاز متناسب با رفع بحران آب زیرزمینی نیست، به‌طوری که تا پایان سال گذشته، تنها ۹ هزار و ۲۰۰ حلقه چاه مسدود شده است. وی با بیان اینکه اگر بستن چاه‌های غیرمجاز با این سرعت پیش برود، تا زمان انسداد آنها سال‌های زیادی طول خواهد کشید، گفت: گفته‌ها حاکی از آن است که هنوز در کشور چاه‌های غیرمجاز آب حفر می‌شود و شاید سرعت حفر چاه‌های غیرمجاز بیشتر از بستن چاه‌های موجود باشد. نایب رئیس اول اتاق بازرگانی ایران در عین حال به مشکلات شوری آب اشاره و تصریح کرد: برای حل شوری مخزن سد گتوند و رفع تهدید و نگرانی‌های جدی شور شدن اراضی و مسیر رودخانه کارون هنوز تصمیم مشخصی اتخاذ نشده است.
سلطانی همچنین از مشهود نبودن دیپلماسی آب در دولت انتقاد کرد. وی تصریح کرد: به رغم اینکه گزارش‌های رسمی بخش آب کشور حاکی از کاهش حدود ۵۰ درصدی روان‌آب‌های کشور و حجم ذخیره‌شده در بسیاری از سدها است، اما پروژه‌های سدسازی کماکان ادامه دارد. نایب رئیس اول اتاق بازرگانی ایران افزود: بنابراین اثری از اصلاح رویکردهایی که مکررا عنوان شده نظیر اصلاح رویکرد نرم‌افزاری اصلاح ساختار آب، اعمال مدیریت تقاضا و اعمال حکمرانی مناسب در صحنه آب کشور وجود ندارد.
سلطانی با بیان اینکه بهره‌وری آب کلیه بخش‌ها همچنان نازل است، گفت: برای دستیابی به عملکرد مناسب کشور به یک برنامه جامع فراگیر نیازمندیم. وی تصریح کرد: توجه دولت به استفاده از کلیه ظرفیت‌ها و امکانات در کنار توسعه آبیاری تحت‌فشار و ایجاد ستاد مدیریت بحران، از انتظاراتی است که بیش از پیش از دولت وجود دارد.
ضرورت واقعی شدن قیمت آب
معاون توسعه امور تولیدی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور نیز در این همایش عنوان کرد که تقاضا باید در قیمت‌گذاری آب مدنظر قرار گیرد. به گفته حمید پورمحمدی زمانی که قیمت آب برحسب تقاضا واقعی می‌شود در نتیجه به خود اجازه نخواهیم داد که آب باکیفیت را برای مصارف کشاورزی غیرقابل بازده مصرف کنیم.
پورمحمدی با اشاره به پررنگ شدن مساله آب در کشور گفت: در سال‌های اخیر خوشبختانه با همت سازمان ذی‌ربط در حوزه آب و همکاری دانشگاه‌های مختلف مساله بحران آب تبدیل به یک مساله همگانی شده است. وی افزود: امیدواریم در دوره کنونی با سرمایه‌گذاری داخلی و جذب فاینانس خارجی بتوانیم شاهد تعادل‌بخشی وضعیت آب در کشور و کاهش عدم تعادل بیلان آب زیرزمینی باشیم. معاون سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور درخصوص اقدامات صورت گرفته از سوی این سازمان گفت: در سال ۹۴، حدود هزار میلیارد تومان برای طرح‌های تحت فشار و حدود ۵۰۰ میلیارد تومان برای تامین آب شرب روستاها اختصاص داده شد.
وی تصریح کرد: در همین سال حدود ۲۵۰۰ میلیارد تومان به وزارت نیرو برای پیش بردن طرح‌های عقب افتاده تخصیص داده شد. پورمحمدی خاطرنشان کرد: امروز قیمت هر کالایی برای عرضه در بازار تابع تقاضای موجود است؛ در نتیجه آب نیز به‌عنوان کالایی بسیار کمیاب و غیرقابل تولید از محدودیت خاصی برای عرضه برخوردار است و نمی‌توان با قیمت بسیار پایین آن را به‌صورت مناسب و با کیفیت در اختیار متقاضی قرار داد. به گفته پورمحمدی، درحال حاضر بیش از هر زمان دیگری ضرورت تدوین دستورالعمل ارزش‌گذاری آب با توجه به تنوع مناطق اقلیمی و حتی استفاده از ابزارهای مالیاتی احساس می‌شود. وی با انتقاد از اینکه در بهره برداری از منابع آبی موضوع تخریب محیط زیست نادیده گرفته می‌شود، گفت: تداوم این رویکرد موجب تخریب بیشتر سرزمین می‌شود، لذا باید حقابه‌های محیط زیست را در حوزه آب در نظر گرفت.
وجود ناهماهنگی بین دستگاه‌های متولی
رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس نیز در این کنفرانس گفت: عمده‌ترین مشکل در بخش آب، نبود سند راهبردی مدیریت منابع آب است و اختصاص نیافتن منابع آبی قابل توجه در این بخش باعث شده تا دستگاه‌های مرتبط در این مورد، جزیره‌ای و مقطعی عمل کنند. محمدرضا پورابراهیمی با بیان اینکه دو وزارتخانه نیرو و جهاد کشاورزی با موضوع آب مرتبط هستند، گفت: اما سیاست راهبردی برای آنها در کشور تعریف نشده است.
وی افزود: فقدان سند راهبردی موجب شده تا برنامه‌های میان‌مدت و بلندمدت در حوزه آب، جهت‌گیری یکسانی در کشور نداشته باشد و فقدان نظارت در این برنامه‌ها در این حوزه موجب شده که خروجی برنامه‌های توسعه کشور در این حوزه مورد قبول نباشد. وی تاکید کرد: ناهماهنگی بین دستگاه‌های متولی آب ادامه دارد و این شرایط مدیریت منابع آب را با چالش مواجه می‌کند. پورابراهیمی با بیان اینکه ارزش افزوده بخش کشاورزی ناچیز است، گفت: بخش کشاورزی ۳۰ برابر بخش صنعت از منابع آبی استفاده می‌کند. وی گفت: سهم کشاورزی از مصرف منابع آبی کشور ۹۰ درصد و سهم صنعت ۳ درصد است، اما ارزش افزوده بخش کشاورزی در اقتصاد، تنها یک چهارم بخش صنعت است. رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس بیان کرد: بررسی لایحه برنامه ششم توسعه در مجلس فرصت مناسبی برای تشکیل و توسعه بازار آب و قیمت‌گذاری آن در کشور است تا به این ترتیب مدیریت آب از ریل سنتی خارج و زمینه برای تصمیم‌گیری‌های زیربنایی فراهم شود.
خاکستر بلوط / چه کسی صدای آواز بلوط ها را می شنود؟

خاکستر بلوط / چه کسی صدای آواز بلوط ها را می شنود؟

هر‌سال ٨هزار هکتار جنگل‌ آتش می‌گیرد

 فقط آتش نیست که به جان درختان بلوط و جنگل‌های زاگرس افتاده است. گاهی آب است که بلای جان درخت‌ها می‌شود. گاهی پروژه‌های عمرانی مثل آزادراهی که مردم را  از استانی به استان دیگر می‌رساند. در استان چهارمحال‌وبختیاری سدهایی چون سد خرسان هم جنگل‌ها را زیر آب برد…

شادی خوشکار| از آسمان بلوط می‌بارد، مردها بالای درخت‌اند و زن‌ها بلوط‌های افتاده را جمع می‌کنند. بلوط‌ها آرد می‌شوند، بلوط‌ها نان می‌شوند، بلوط‌ها غذای دام می‌شوند. ‌سال ١٣٤٨ است در فیلم «بلوط» نادر افشارنادری. فیلمی از زندگی ایل بهمئی در کهگیلویه‌وبویراحمد. نزدیک ٥٠‌سال گذشته است، در‌سال ١٣٩٥ آتش می‌بارد بر سر بلوط‌های بهمئی کوه ماغر و فرماندار می‌گوید ٧هکتار از جنگل‌ها آسیب دیده. ٧ هکتار در یک آتش‌سوزی، تنها در یک گوشه از جنگل‌های زاگرس. زاگرسی که دارد منابع آب‌شیرین کشور را حفظ می‌کند. می‌گویند ٩٠‌درصد از آتش‌سوزی‌ها را عوامل انسانی به وجود آورده‌. دو نسل بعد، از مردمی که در فیلم مردم‌شناسانه افشارنادری، برای بلوط‌ها‌ آواز می‌خوانند، خبری نیست. ابتدای امسال درختان لرستان سوختند و هفته گذشته بخش‌هایی از استان‌های کرمانشاه، کهگیلویه‌وبویراحمد صدای سوختن جنگل‌های زاگرس را شنیده‌اند.
فقر معیشتی مردم و  جنگل‌
صدای آواز مردم بر پس زمینه‌ کوبیدن بلوط‌ها می‌نشیند، ترجیع‌بندشان شابلوط است. ولی حالا مردم دیگر حتی سایه‌ بلوط‌های نزدیک خانه‌شان را هم نمی‌خواهند. به جایش باغچه می‌خواهند و نگران پی خانه‌ هستند و ریشه‌های بلوط. بلوط‌ها مزاحم شده‌اند. مهدی مجتهدی که موضوع پایان‌نامه کارشناسی‌ارشدش مشارکتی مردمی در حفاظت از سبزکوه چهارمحال‌وبختیاری است، می‌گوید: «در آن منطقه زاگرس انگار جنگل‌های بلوط خیلی ارزشمند نیست. نه در دید عوام و نه در دید سیاستگذارها. مردم می‌گویند ما از این بلوط عاجزیم، یک بار در پروژه هر مدرسه یک نهالستان با پیرمردی صحبت می‌کردیم که گفت بلوط پدر ما را درآورده، می‌خواهیم یک جا مرغداری بزنیم، می‌گویند جنگل است، می‌خواهیم دامداری کنیم، نمی‌گذارند. آنها بلوط را مانع توسعه می‌دانند. جنگل برایشان کم‌ارزش است و جلوی این‌که بتوانند صنعتی شوند و شغل ایجاد کنند را می‌گیرد.» درخت‌های٤٠٠ -٣٠٠ساله در دنا ارزش یک باغچه سبزی خانگی را هم ندارند، حتی برای مردمی که خود را بلوط‌خور می‌دانند و می‌گویند هر کسی بلوط جوان را ببرد در زندگی روی خوش نمی‌بیند. هنوز هم این را در فرهنگ‌شان دارند ولی خط قرمزشان نیست. به محض این‌که کسی بخواهد جلوی خانه‌اش باغچه بسازد، خیلی راحت درخت چند صدساله را می‌برد و تنها تهدیدش جریمه منابع طبیعی است. خیلی‌ها در عملیات بهسازی خانه این کار را انجام می‌دهند. در مدیریت استان‌ها و فرمانداری‌ها هم بلوط خط‌قرمز نیست. نمونه‌اش این‌که سال‌هاست بودجه بالگرد برای خاموش‌کردن آتش‌سوزی جنگل نیامده و اولویت استاندار نبوده است.»
 فصل بلوط‌تکانی که برسد، بلوط‌ها کیلویی صد تا دویست تومان خوراک دام‌ها می‌شوند. اما درخت که باشند، چوب که باشند برای مردم محلی ارزش بیشتری دارند. می‌توانند هزینه یک خانواده را تأمین کنند، بلوط‌ها می‌میرند و زغال می‌شوند. زغال‌های درجه یک برای منقل و کباب و زغال درجه دو برای قلیان‌های قهوه‌خانه‌ها: «عامل اصلی تخریب طبیعت پروژه‌های سدسازی، راه‌سازی و عمرانی کلان دولت است اما ما در پروژه‌هایمان در منطقه به مواردی پرداختیم که مردم بیشتر عامل تخریب هستند. نخست به دلیل علف‌چینی برای گیاهان کوهی که باعث انقراض محلی شده است و دوم زغال‌گیری. شغل اصلی اهالی چهارمحال‌وبختیاری زغال‌گیری است. زغال‌گیری برای تأمین سوخت نیست، بلکه منبع درآمد است و جنبه معیشتی دارد.»
فروردین‌ماه امسال، مدیرکل منابع طبیعی استان لرستان اعلام کرد ٩٨‌درصد آتش‌سوزی‌ها در جنگل‌های زاگرس این استان عمدی است. ٣١تیرماه نیز عزت‌الله بهشتی‌فر، مدیرکل منابع طبیعی استان کهگیلویه‌وبویراحمد از آتش‌سوزی در ٧نقطه از جنگل‌های استان خبر داد. یک مورد آن به دلیل سهل‌انگاری چند جوان ماهیگیر بوده است. ١٥هکتار از جنگل‌ها به این ترتیب از بین رفت.
مجتهدی می‌گوید: «در زاگرس طبق آنچه دیدم بی‌احتیاطی‌های برخی جوان‌ها می‌تواند باعث بروز آتش‌سوزی شود. آنها که برای کشیدن قلیان و استعمال موادمخدر می‌روند آتشی روشن می‌کنند و اگر درحال طبیعی نباشند آتش به‌راحتی سرایت می‌کند. در این میان به مواردی از آتش‌سوزی‌های عمدی برخوردیم. برخی از افرادی که شغل‌شان زغال‌گیری است به عمد بخشی از جنگل‌ را آتش می‌زدند تا نیروهای منابع طبیعی سراغ خاموش‌کردن آن بروند و مشغول شوند و آنها بتوانند در جایی دیگر به‌راحتی درخت‌ها را ببرند و زغال کنند. حتی گاهی از روی لجبازی با ادارات دولتی هم آتش می‌زدند.»
می‌گوید بلوط برایشان کمرنگ شده است. آنچه مهم است معیشت است. مثل قدیم همه دامدار نیستند که بلوط را بخواهند برای خوراک دام‌شان و نان بلوط «کلگ» هم سر سفره‌هایشان جایی ندارد. ساختن یک مرغداری، استخر پرورش ماهی و باغچه‌ای کنار خانه می‌تواند جای بلوط‌ها را بگیرد، مثل زغال‌کردن درخت‌ها.
 محمد درویش، مدیرکل دفتر آموزش و مشارکت مردمی سازمان حفاظت محیط‌زیست هم به این مسأله اشاره می‌کند و می‌گوید فقر معیشتی مردم است که عامل این تخریب‌هاست، نه بی‌توجهی آنها به بلوط‌ها: «فقر معیشتی در منطقه زاگرس مشهود و وابستگی مردم به زمین زیاد است. پایه‌های بلوط‌ها در غرب کشور است و نسل جدید به مراتب آگاهی بیشتری نسبت به این موضوع دارد. اما از سویی با یک نسل میانه روبه‌رو هستیم که تحت‌تأثیر فشار اقتصادی و عدم‌آگاهی ناخودآگاه دست به نابودی درخت‌ها می‌زنند. اگر دولت بتواند طرح‌های معیشت جایگزین مثل گل‌سفید، کانی‌گرازان، گندمان و حسین‌آباد و سربیشه ایجاد کند آن وقت مردم محلی به جای این‌که تخریب‌کننده محیط‌زیست باشند آن را حفظ می‌کنند.»
هرچه پرباران‌تر، آتش‌سوزی‌های بیشتر
زاگرس صعب‌العبور است و آتش که راه بیفتد دیگر خودرو‌ها کمک نمی‌کنند، گاه باید بیل و شن‌کش به دست با پای پیاده یا اسب به دل کوه زد. جنگل این‌طور نجات پیدا می‌کند. خبری از بالگرد برای خاموش‌کردن آتش نیست. در سال‌هایی که تغییرات آب‌وهوا خود را نشان می‌دهد و با گرمای زیاد و رطوبت کم جنگل خشک به جرقه‌ای آتش می‌گیرد. حتی کمتر از آن، با یک شبنم. سال‌های پرباران برای زاگرس نشانه خوبی نیست. علف‌های یک‌ساله رشد می‌کنند و در خرداد خشک شده و یک انبار کاه قابل اشتعال می‌شوند. محمد درویش می‌گوید: «به‌طور متوسط هر‌سال ٨هزارهکتار از جنگل‌ها آتش می‌گیرد. در برخی سال‌ها که بارندگی بیشتر از نرمال داشته باشیم تعداد و وسعت آتش‌سوزی‌ها بیشتر می‌شود. به‌طور معمول نباید انگشت اتهام آتش‌سوزی‌ها را به سمت مردم ببریم. شرایط طبیعی منطقه است که آن را مستعد آتش‌سوزی می‌کند. در‌ سال ٨٩  که ترسالی داشتیم بین ٤٥ تا ٥٠‌هزار هکتار از جنگل‌ها آتش گرفتند. اگر عوامل انسانی دلایل اصلی باشند نباید از یک‌سال تا ‌سال دیگر تغییر فاحش ببینیم. با این حال می‌توانیم با آموزش‌هایی به جامعه محلی و مردم یاد بدهیم که در زمان طلایی آتش را خاموش کنیم.» به‌گفته او گاهی به صورت طبیعی یک قطره شبنم یا شیشه‌خرده‌هایی که در مناطق رها شده‌اند، در یک رویشگاه علفی ذره‌بین می‌شود و آتش‌سوزی جنگل‌ها اتفاق می‌افتد: ‌‌‌‌»اگر مردم با دیدن آتش‌سوزی با ١١٠ تماس بگیرند، آنها محیط‌زیست را خبر می‌کنند که در کمترین زمان به منطقه برسند. در این فاصله اگر آتش کم باشد با مقداری خاک و بیلچه و ضربه‌زدن شاخه‌های خشک می‌توانند آن را خاموش کنند.»
درویش می‌گوید هنوز هیچ پژوهش مستندی نیست که بگوید وجه غالب آتش‌سوزی‌ها عمدی هستند یا به دلیل ناآگاهی یا حوادث طبیعی است: «در برخی موارد برای گسترش اراضی کشاورزی، جنگل‌ها را آتش می‌زنند که دولت باید قوانین سخت‌گیرانه‌تری برای آتش‌سوزی‌های عمدی داشته باشد. کار مهمی که سازمان جنگل‌ها و مراتع سعی می‌کند با همکاری تشکل‌های مردم‌نهاد محیط‌زیستی انجام دهد، آگاهی‌بخشی به مردم محلی و ایجاد شرایط امن‌تر برای حفاظت گونه‌هایی مثل بلوط است. اما با توجه به مشکلات بودجه‌ای که در چند‌سال اخیر سازمان جنگل‌ها و مراتع و سازمان محیط‌زیست با آن‌ مواجه بودند، این حمایت‌ها و آموزش‌ها در روستاهای مجاور زاگرس کمرنگ شده و همین مسأله و فقر مردم باعث بی‌توجهی شده است.» درویش از طرح‌هایی مانند هر مدرسه یک نهالستان می‌گوید که سعی‌ می‌کنند با تشویق کودکان به کاشت بلوط اهمیت این رویشگاه را از کودکی برای اهالی منطقه جا بیندازند. بلوط‌هایی که ٥٠‌سال طول می‌کشد تا بزرگ شوند و حاصل‌شان بلوط‌های دیگری شود.
آب، جنگل‌های زاگرس را می‌برد
در ارتفاعات سبزکوه چهارمحال‌وبختیاری جایی که ارتفاعات اجازه عبورومرور راحت را می‌گیرد، هنوز «نظرگاه» پابرجاست. تپه‌ای که اهالی دست به بلوط‌هایش نمی‌زنند. مجتهدی می‌گوید در باورشان پیری و شیخی از این محل عبور و درختان را نظر کرده. هیچ درخت بلوطی بریده نمی‌شود و کسی بلوطی را آتش نمی‌زند و به دنبال زغال‌کردن آن نیست. شاید این نقطه در آینده از معدود باقی‌مانده‌های جنگل‌های بلوط زاگرس باشد. جنگل‌هایی که از جنوب استان آذربایجان‌غربی تا خوزستان کشیده شده‌اند. جنگل‌هایی که بوی سوختن‌شان هر روز می‌آید اما انگار کسی نمی‌داند چطور آبی بر آتش‌شان بریزد.
آتش‌سوزی جنگل در اغلب کشورهایی که آب‌وهوایی چون ایران دارند، اتفاق می‌افتد. استرالیا و کالیفرنیا توانسته‌اند آتش‌سوزی‌ها را کنترل کنند. کاری علمی که در ایران هم تحقیقات مشابه آن انجام شد. آزاده زرع‌کار که پایان‌نامه خود را بر تهیه نقشه پراکندگی خطر آتش‌سوزی جنگل‌ها انجام داده، می‌گوید این روش تا ٨٠‌درصد با آمار آتش‌سوزی‌ها انطباق داشته است: «آتش‌سوزی طبیعی برای محیط‌زیست بد نیست و می‌تواند باعث شود دانه‌های یک‌سری از گونه‌های گیاهی از پوسته بیرون بیایند. وقتی مشکل‌ساز می‌شود که عامل انسانی دخالت کند یا کنترل‌نشده و پخش شوند. در استرالیا وکالیفرنیا که شرایط ما را دارند روی این مسأله به خوبی کار کرده‌اند و توانسته‌اند‌ هات‌اسپات‌های آتش‌سوزی را تشخیص دهند، یعنی جاهایی که در آنها احتمال وقوع آتش بیشتر از بقیه است.» عوامل اقتصادی، اجتماعی، توپوگرافی و وضع سرزمین، اقلیم و پوشش گیاهی در تعیین این نقاط موثرند: «در بحث پوشش گیاهی بعضی گیاهان زودتر و بعضی دیرتر آتش می‌گیرند. جایی که تراکم بیشتر باشد، احتمال انتقال آتش‌سوزی بیشتر است. در اقلیم؛ دما و بارش و در توپوگرافی ارتفاع و جهت شیب  مهم است. شیب رو به خورشید و تند باعث انتقال شدیدتر آتش می‌شود. در عوامل اجتماعی و اقتصادی فاصله از جاده و نقاط مسکونی تعیین‌کننده است. جایی که به جاده نزدیک و دسترسی بیشتر است، احتمال آتش‌سوزی بالاست.»
او با این روش نقشه نقاطی را که احتمال وقوع آتش‌سوزی در آنها بیشتر است، تهیه و برای اطمینان آن را با نقاط وقوع آتش‌سوزی مقایسه کرد و به تطابق بیش از ٨٠‌درصد رسید. این مدلسازی برای اقدامات پیشگیرانه مناسب است: «خیلی راحت از طریق مدلسازی‌ها قابل‌شناسایی است. وقتی‌ هات‌اسپات را تشخیص دادیم، می‌توانیم در آن نقاط برج نگهبانی بزنیم و سریع‌تر از دیدن دود متوجه آتش می‌شویم. می‌توانیم گشت‌های منظمی برای آن منطقه و امکانات نزدیک داشته باشیم. همچنین با سنجش از دور می‌توان دمای محیط را تشخیص داد و از طریق انتشار گازهایی متوجه شد که احتمال آتش سوزی در کدام نقاط بیشتر است. عوامل انسانی قابل‌پیش‌بینی است و استفاده از ظرفیت‌های دانشگاهی خسارت را کمتر می‌کند.»
اما فقط آتش نیست که به جان درختان بلوط و جنگل‌های زاگرس افتاده است. گاهی آب است که بلای جان درخت‌ها می‌شود. گاهی پروژه‌های عمرانی مثل آزادراهی که مردم را  از استانی به استان دیگر می‌رساند. در استان چهارمحال‌وبختیاری سدهایی چون سد خرسان هم جنگل‌ها را زیر آب بردند. به‌گفته مجتهدی آزادراه یاسوج به اصفهان نیز در مسیر خود بخشی از جنگل‌های زاگرس را تخریب می‌کند.
بلوط‌ها گاهی از دل یک گردنبند و گاهی از دهان یک عروسک زوال‌شان را به گوش همه می‌رسانند. انجمن پاما، پایشگران حامی محیط‌زیست در روستای گل سفید لرستان سراغ عروسک‌هایی به اسم لیلی صنایع‌دستی مردم منطقه، برای معیشت جایگزین رفتند. آنها از مردم خواستند به جای قطع درختان با تولید این عروسک‌ها درآمدزایی کنند. گروه دیگری از حامیان محیط‌زیست نیز با ساختن گردنبندهای بلوط به‌عنوان نمادی از جنگل‌های زاگرس در پی ثبت جهانی آن در یونسکو هستند. بلوط‌ها صدای آواز خود را از سالیان قبل، از ترانه‌ها و آوازهای زنان بهمئی در فیلم بلوط سرداده‌اند، چه کسی می‌شنود؟
گزارش میزان بارش ها در استان های سراسر کشور

گزارش میزان بارش ها در استان های سراسر کشور

از ابتداي مهرماه سال گذشته تا ۳۰ تيرماه سال جاري،

از ابتداي مهرماه سال گذشته تا پايان تيرماه سال جاري، ميزان بارندگي در ۹ استان نسبت به سال آبي گذشته با كاهش روبه‌رو بوده است.


از ابتداي مهرماه سال گذشته تا ۳۰ تيرماه سال جاري، ميزان بارندگي در ۹ استان يزد، اصفهان، سيستان و بلوچستان، چهارمحال و بختياري، خراسان جنوبي، گيلان، كرمان، آذربايجان شرقي و سمنان از يك تا ۴۱ درصد كاهش داشته است.
به گزارش ایانا ،  براساس آمار شركت مديريت منابع آب، همچنين ميزان بارش استان‌هاي يزد ٤/٦٠ ميلي‌متر، اصفهان ٧/١٠٩ ميلي‌متر، سيستان و بلوچستان ٦/٦٠ ميلي‌متر، چهارمحال و بختياري ۵۴۹ ميلي‌متر، خراسان جنوبي ٠٧/٧٢ ميلي‌متر، گيلان ٨/٩٩١ ميلي‌متر، كرمان ٢/١١٤ ميلي‌متر، آذربايجان شرقي ۳۴۵ ميلي‌متر و سمنان ٩/٩٢ ميلي‌متر بوده است. علاوه بر اين در مقايسه با مدت مشابه در سال گذشته، استان يزد با ۴۱ درصد، اصفهان با ۲۴ درصد، سيستان و بلوچستان با ۲۱ درصد، چهارمحال و بختياري با ۱۸ درصد، خراسان جنوبي با ۱۸ درصد، گيلان با ۹ درصد، كرمان ۸ درصد و آذربايجان شرقي و سمنان نيز با يك درصد كاهش بارندگي نسبت به پارسال مواجه بوده‌اند. گفتني است استان يزد با ۴۱ درصد كاهش و استان آذربايجان شرقي و سمنان با يك درصد كاهش به‌ترتيب بيشترين و كمترين ميزان كاهش بارش نسبت به سال گذشته را به‌خود اختصاص دادند.